بررسی تأثیر رکود اقتصادی در ایران بر کیفیت سود شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار اقتصاد، دانشگاه پیام نور، اصفهان، ایران

2 استاد حسابداری و مدیریت مالی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران

3 کارشناس ارشد حسابداری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران

چکیده

کیفیت سود گزارش شده برای سرمایه­گذاران از اهمیت ویژه­ای برخوردار است. سرمایه­گذاران علاقمندند منافع آتی سرمایه­گذاری خود را برآورد کنند تا بتوانند درباره دریافت سود نقدی آتی و نیز ارزش سهام خود قضاوت کنند. به طور کلی، یک رکود اقتصادی می­تواند به عنوان یک وقفه در عملکرد طبیعی بازارهای مالی تعریف شود. در این پژوهش تأثیر رکود اقتصادی در ایران بر کیفیت سود در شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران، مورد بررسی قرار گرفته است. در صورتی که اطلاعات مالی شرکت، مربوط به دوره رکود اقتصادی باشد، از متغیرهای دو ارزشی، بیکاری و رشد اقتصادی استفاده شده و پس از آن تأثیر این متغیر بر کیفیت سود سنجیده شده است. به منظور سنجش کیفیت سود از قدر مطلق اقلام تعهدی اختیاری استفاده شده است. برای آزمون فرضیه­ این پژوهش از اطلاعات 162 شرکت­ پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران طی دوره زمانی 10 ساله، از ابتدای سال 1385 لغایت پایان سال 1394 و از مدل رگرسیون چند متغیره و تحلیل داده­های ترکیبی استفاده شده است. نتایج بدست آمده از آزمون فرضیه­ پژوهش حاکی از این مهم است که رکود اقتصادی باعث افت کیفیت سود در شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران شده است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Iran's Recession and Firms' Earnings Quality

نویسندگان [English]

  • mahdi fadaee 1
  • mohsen dastger 2
  • ali sarlak 3
1 Assistant Professor of Economic, Payam Noor, Isfahan, Iran
2 Professor of Accounting, Isfahan, (Khorasgan) Branch, Islamic Azad University, Isfahan, Iran
3 Master of Accounting, Isfahan, (Khorasgan) Branch, Islamic Azad University, Isfahan, Iran
چکیده [English]

The reported earnings quality is particularly important for investors. Investors are willing to estimate their investments' future benefits in order to find their future cash interests and stock value. Generally, a recession may be defined as an interruption in normal operation of financial markets. This research investigates the effects of recession in Iran on the earnings quality of firms listed in Tehran Stock Exchange. If the firm's financial information is related to the recession period, two valued variables of unemployment and economic growth are used and the impact of these variables on earnings quality is measured. In order to measure earnings quality, this study uses the absolute amount of arbitrary accruals. The sample consists of 162 firms listed in Tehran Stock Exchange during the period from 2006 to 2015. To test the hypothesis, multivariate regression analysis method and panel data model are used. Results show that recession makes a drop in earnings quality of firms listed in Tehran Stock Exchange.

کلیدواژه‌ها [English]

  • fraud
  • Adjusted-M- score-Beneish
  • Financial statements
  • financial ratios

آذر، عادل؛ مومنی، منصور. (1387). آمار و کاربرد آن در مدیریت. چاپ 14، تهران: سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه‌ها (سمت).

حجازی، رضوان؛ خلیفه سلطانی، سیداحمد؛ رحمانی، زرفشان. (1389). تأثیر متغیر‌های رشد اقتصادی بر عدم شفافیت سود. مجله پژوهش‌های حسابداری مالی: 2 (5)، 16-1.

سعیدی، علی؛ دستگیر، محسن. (1384). برتری سود جامع نسبت به سود خالص برای ارزیابی عملکرد شرکت: شواهد وجود اثر مقیاس. مجله دانشکده علوم ادری و اقتصادی دانشگاه اصفهان: 17 (3)، 42-16.

 سید نژاد فهیم، سید رضا؛ سهرابی، نرگس؛ موقری، هادی. (1394). پیش بینی بازده سهام با استفاده از روش انقباضی LASS. مطالعات حسابداری و حسابرسی: 4 (13)، 53-40.

سجادی، سید حسین؛ محمدی، کامران. (1389). مفهوم کیفیت سود و روش­های ارزیابی آن. www. jit. blogfa. com

دستگیر، محسن؛ حسین زاده، علی حسین؛ خدادادی، ولی؛ واعظ، سیدعلی. (1391). کیفیت سود در شرکت‌های درمانده مالی. مجله پژوهش‌های حسابداری مالی: 4 (1)، 16-1.

عطایی، امید؛ عزیز نژاد، صمد. (1387). بحران مالی جهانی و آثار آن بر اقتصاد ایران. گزارش منتشر نشده دفتر مطالعات اقتصادی (گروه بازار مالی)، مجلس شورای اسلامی.

کرمی، غلامرضا؛ افتخاری، وحید. (1392). بررسی برخی معیارهای کیفیت سود حسابداری در چرخه‌های تجاری. بررسی‌های حسابداری و حسابرسی: (4)، 112-93.

مهرانی، ساسان؛ کرمی، غلامرضا؛ ساسانی علی؛ اسکندری، قادر. (1391). رابطه هزینه حقوق صاحبان سهام با کیفیت سود شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران (بر اساس رویکرد مقایسه ای شرکت های با کیفیت سود بالا و کیفیت سود پایین). پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعاتفرهنگی، دانش حسابرسی: 13 (50)، 18-1.

نیکو مرام، هاشم؛ نوروش، ایرج؛ مهرآذین، علیرضا. (1388). ارزیابی مدل‌های مبتنی بر اقلام تعهدی برای کشف مدیریت سود. مجله پژوهش‌های مدیریت: 20 (82)، 20-1.

نمازی، محمد؛ رضایی، حمید رضا. (1391). تأثیر نرخ تورم بر کیفیت سود شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. مجله پژوهش‌های حسابداری مالی: 2 (5)، 92-67.

ولی پور، هاشم؛ طالب نیا، قدرت اله؛ جوانمرد، سید علی. (1392). بررسی تأثیر مدیریت سود بر کیفیت سود شرکت‌های دارای بحران. مجله دانش حسابداری: 4 (13)، 103-75.

 

Atay, Omid. , Aziznejad, Samad. (2009). the global financial crisis and its effects on the Iranian economy. Unpublished Report of the Office of Economic Studies (Financial Market Group) , Islamic Consultative Assembly. (In Persian).

Azar, Adel. , Momeni, Mansour. (2009). Statistics and its use in management. Print 14, Tehran: Organization for the Study and Compilation of Humanities Books of Universities (position). (In Persian).

Badertscher, B. A. , Burks, J. , Easton, P. (2010). A Convenient Scapegoat: Fair Value Accounting by Commercial Banks during the Financial Crisis. Working Paper: University of Notre Dame.

Barth, M. E. , Landsman, W. R. (2010). How did financial reporting contribute to the financial crisis? Eur. Account. Rev: 19 (3) , 399-423.

Beneish, M. , Vagus, M. (2002). Insider trading, earning quality, and accrual mispricing, the accounting review: 77 (4) , 755-791.

Dastgir, Mohsen. , Hosseinzadeh, Ali Hossein. , Khodadadi, Vali. , Vaez, Seyed Ali. (2013). Quality of profit in helpless financial companies. Journal of Financial Accounting Research: 4 (1) ,1-16. (In Persian).

Desai, H. , Bhattacharya, N. , Venkataraman, K. (2009). Earnings Quality and Information Asymmetry, available at. www. ssrn. com.

Financial Times (2008) , “Banks Want to Shoot the Messenger over Fair Value Rules. ” Financial Times, October 2, 2008.

Hejazi, Rezvan. , Khalifeh Soltani. , Sayyed Ahmad. , Rahmani, Zarafshan. (1389). Impact of economic growth variables on lack of transparency of profit. Journal of Financial Accounting Research: 2 (5) , 1-16. (In Persian).

Iatridis G. Dimitras A. (2013). Financial crisis and accounting quality: Evidence from five European countries, Advances in Accounting, incorporating Advances in International Accounting: (29) ,154–160.

Jahmani, Y. , Niranjan, S. and Toney S. (2016). Earnings Management in Recession and Recovery Periods, the Journal of Applied Economic Research.: 10 (2) ,1-17.

Josep, M. , Josep, G. , Monica, M. (2015). Earnings Management Behaviour under the Recent Economic Downturn in Spain. In Transparency and Governance in a Global World. Published online: 231-255.

Karami, Gholamreza. , Eftekhary, Vahid. (2014). Examining some criteria for accounting profit quality in business cycles. Accounting and Auditing Reviews: (4) , 93-112. (In Persian).

Kurt S, Atmaca M. (2011). The Effect of 2008 Global Financial Crisis on Financial Ratios Of Istanbul Stock Exchange Food Enterprises, Journal of Money, Investment and Banking: 1450) 288. (59-69.

Laux, C. , Leuz, C. (2009). The crisis of fair-value accounting: making sense of the recent debate. Account. Organ. Soc: 34 (6–7) , 826–834.

Leuz, C. , Nanda, D. , Wysocki, P. D. (2003). Earnings management and investor protection: an international comparison. J. Finance. Econ: 69, 505–527.

Magnan, M. , Markarian, G. (2011). Accounting, governance and the crisis: is risk the missing link? Eur. Account.: 20 (2) , 215–231.

Mehrani, Sasan. , Karami, Gholamreza. , Sassani Ali. , Eskandari, Abbas. (2013). the relationship between the cost of shareholders' equity and the earnings quality of listed companies in Tehran Stock Exchange (based on the comparative approach of high earning companies and low earnings companies). Research Institute for Humanities and Cultural Studies, Audit Knowledge, thirteenth: (50) , 1-18. (In Persian).

Namazi, Mohammad. , Rezaei, Hamid Reza. (2013). Impact of inflation rate on earnings quality of companies accepted in Tehran Stock Exchange. Journal of Financial Accounting Research: 2 (5) , 67-92. (In Persian).

Nikoo Maram, Hashem. , Noravesh, Iraj. , Mehrazin, Alireza. (2010). Assessment of accruals-based models to explore earnings management. Management Research Magazin: 20 (82) , 1-20. (In Persian).

Penman, S. , Zhang X. (2002). Accounting conservatism, the quality earnings and stock returns the accounting review: 2: (77) , 237-264.

Plantin, G. , Sapra, H. , Shin, H. S. (2008). Marking-to-market: Panacea or Pandora’s Box? J. Account. Res: 46 (2) , 435–460.

Revsine, L. , Collins, D. W. , & Johnson, W. B. (1999). Financial reporting & analysis. Upper Saddle River, N. J: Prentice Hall. Richardson, S. , Sloan, R. , Soliman, M. , Tuna, I. (2001). Information in accruals about the quality of earnings, working paper university of Michigan business school, ann arbor

Ryan, S. G. (2008). Accounting in and for the subprime crisis. Account. Rev: 83 (6) ,1605–1638.

Saeedi, Ali. , Dastgir Mohsen. (2006). Comprehensive profit superiority to net profit for assessing company performance: evidence of scale effect. Journal of Faculty of Administrative Sciences and Economics of Isfahan University, Seventh: (3) ,16-42. (In Persian).

Sajjadi, Seyyed Hossein. , Mohammadi, Kamran. (2011). the concept of profit quality and its evaluation methods. www. jit. blogfa. com. (In Persian).

Seyed Nejad Fahim, Seyed Reza. , Sohrabi, Narges. , Moghari, Hadi. (1394). Expected stock returns using the LASS contraction method. Accounting and Auditing Studies, Volume Four: 4 (13). 40-53. (In Persian).

Shih, Michael S. H. , Lin, Zhi-Xing. (2002). Earnings Management in Economic Downturns and Adjacent Periods: Evidence from the 1990-1991 Recession (September 2002). Available at http: // ssrn. com/abstract= 331400

Stunda, A. R. (2013). The Effects of an Economic Downturn on Earnings Forecasts, Accounting & Taxation: 5 (2) ,55-64.

Trombetta, M. , Imperatore, C. (2014). The dynamic of financial crises and its non-monotonic effects on earnings quality. Journal homepage: www. elsevier. com/locate/jaccpubpol. J. Account. Public Policy: 33 (3). 205-232.

Vali Pour, Hashem. , Taliban, Ghodrat Allah. , Javanmard, Seyyed Ali. (2014). Investigating the Impact of Earnings Management on the Earnings Quality of Companies in Crisis. Journal of Accounting Knowledge: 4 (13) ,75-103. (In Persian).